میرزا احمد وقار شیرازی (بخش یکم)

میرزا احمد (۱۲۳۲- ۱۲۸۹ه‍.ق)

بزرگترین فرزند وصال شیرازی متخلص به وقار است. او همچون پدرش خوشنویس و شاعر بود. دیوان شعری به فارسی به نام بهرام و بهروز که در بمبیی چاپ شده از او باقی مانده‌است.

افزون بر پدر، پنج برادر او نیز از خوشنویسان و شاعران صاحب‌نام سده سیزدهم هجری هستند. میرزا احمد وقار نستعلیق٬ نسخ٬ رقاع و شکسته‌نستعلیق را استادانه می‌نوشت اما بیش از همه در خوشنویسی خط نسخ صاحب‌نام شده‌است.

وى فرزند بزرگ وصال شیرازى بود كه در شیراز به دنیا آمد. بعد از فراگیرى مقدمات به تحصیل فقه و اصول و حكمت الهى پرداخت و پس از اتمام تحصیل به تألیف و تصنیف همت گماشت. وى در اصناف شعر متبحر و در فن انشاء مهارت داشت. وقار در ۱۲۶۶ ق با برادر خود میرزا محمود حكیم به هندوستان رفت و در مدت توقفش در بمبئى، كتاب «مثنوى» مولوى را در مدت چهار ماه با خط خوش نوشت و به چاپ رسانید و سپس به زادگاه خود بازگشت. در ۱۲۹۰ ق به زیارت عتبات رفت و در راه بازگشت، به تهران آمد و مورد عنایت ناصرالدین شاه واقع شد. وقار علاوه بر نستعلیق، خطوط نسخ و رقاع و شكسته نستعلیق را استادانه مى‏نوشت و به ویژه در خط نسخ كمتر نظیر داشت. وى در شیراز درگذشت و در جوار پدر خود به خاك سپرده شد. از آثار او: «انجمن دانش»، به سبك «گلستان» سعدى؛ «رموز الامارة»، ترجمه و شرح نامه‏ى حضرت على (ع) به مالك اشتر؛ مثنوى «بهرام و بهروز»؛ «روزنامه‏ى خسروان پارسى»، كه فرهنگ شیرازى آن را «تاریخ ملوك عجم» خوانده است؛ مثنوى «خضر و موسى»؛ «قانون الصدارة»؛ «مزغزار»، كه نثرى مسجع به روش «كلیله و دمنه» دارد؛ كتاب «مجالس السنة و محافل الازمنة»، به سبك «كشكول» شیخ‏بهائى؛ «عشره كامله»، در ذكر مصایب امام حسین (ع) و اصحاب و اولادش؛ رساله‏اى در تفسر آیه‏ى «لیغفر لك اللَّه ما تقدم من ذنبك و ما تأخر»؛ «شرح شش رباعى محتشم»، در دوازده فصل؛ «تاریخ چهارده معصوم»، كه توسط فرزندش، همت شیرازى، تكمیل شده است؛ «دیوان» شعر و چند رساله‏ى كوچك و ناتمام دیگر. از خطوط او: قرآن نیم ورقى، جلد روغنى كار على اشرف، متن نسخ كتابت خوش و ترجمه نستعلیق كتابت خفى متوسط و پایان رقاع كتابت خوش، با رقم: «حرره… خادم الفقراء احمد المتخلص بوقار… ۱۲۸۱»؛ قرآن وزیرى، نسخ كتابت خفى خوش و حواشى نستعلیق و شكسته خفى خوش، سر سوره‏ها و آخر رقاع كتابت خوش، با رقم: «كتبه و حرره… احمد الشیرازى المتخلص بالوقار… ۱۲۷۸»؛ یك نسخه «صحیفه‏ى سجادیه»، نسخ كتابت خفى خوش، با رقم: «… احمد الوقار فى سنة ۱۲۸۵»؛ یك نسخه «شرح اسماء قدسیه»، نسخ كتابت جلى و خفى و رقاع خوش، با رقم: «كتبه العبد… احمد الوقار ابن المرحوم الوصال الشیرازى فى سنة ۱۲۷۴»؛ یك نسخه «دعاى كمیل»، نسخ كتابت و رقاع خوش، با رقم: «… و انا العبد احمد الشیرازى المتخلص بالوقار… سنة ۱۲۸۱».
نامش میرزا احمد، تخلصش وقار و نخستین پسر وصال شیرازى است (و. ۱۲۳۲ ه.ق- ف. شیرتز ۱۲۹۸ ه.ق) پدرش از هشت سالگى تربیت و تعلیم و ارشاد او را به عهده گرفت تا در فن خوشنویسى، شعر، معانى، بیان و فلسفه استاد گشت. پس از مرگ پدر در سال ۱۲۶۵ ه.ق به هندوستان سفر كرد و در آنجا به نوشتن و تصحیح كتاب مثنوى مولانا جلال‏الدین بلخى همت گماشت و آن كتاب را به خط نسخ در ۱۱۶ صفحه نوشت و تحشیه كرد و به چاپ رساند و هم در این سفر مثنوى «بهرام و بهروز» را سرایید و آن را در ربیع‏الثانى ۱۲۶۶ به پایان رساند. پس از بازگشت از هند مدت ۸ سال در شیراز ماند و پس از آن به تهران آمد. در سال ۱۲۷۴ گویا به وسیله‏ى صدراعظم به ناصرالدین شاه معرفى شد و پس از چند مسافرت به شیراز و تهران و كرمانشاه در سال ۱۲۹۸ پس از ۶۶ سال زندگى جهان را بدرود گفت. وقار از خاندان وصال دانشمندى بنام است و تألیفات فراوان دارد و از آن جمله است: اطواق ‏الذهب كه از نثر و نظم مركب است- انجمن دانش در آداب و اخلاق. كتاب «شرح و ترجمه نامه‏ى على (ع) به مالك اشتر» و «مثنوى بهرام و بهروز» و «مثنوى خضر و موسى» و «قانون الصداره» و «مرغزار» و «كتاب مجالس السنة و محافل الازمنه» و «عشره كامله» و «ترجمه‏ى منظومه‏ى عربى حاجى ملا هادى سبزوارى» و «سیاحت‏نامه از شیراز تا بندر ابوشهر» و «اهبةالادیب» و «ریحانةالادب» و «تاریخ چهارده معصوم» و «رساله در علم بدیع» و غیره.

 

d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-019 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-014 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-009 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-008 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-007 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-012 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-013 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-018 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-017 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-016 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-015 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-010 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-011 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-006 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-005 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-004 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-003 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-002 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-001 d1649954-2cc6-47eb-93a5-ae69266e614e-000

0 دیدگاه در “میرزا احمد وقار شیرازی (بخش یکم)”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *