خط محقق (بخش یکم)

خط محقق

در لغت به معنای منظم ، تام و تمام است و بنا به اظهار ابوحیان توحیدی نخستین شرط نوشتن خط محقق ، تلاش در جهت صحیح و کامل نوشتن حروف است . در این خط دنباله های کشیده به شمره های تند و تیز و مویین ختم می شود و از این رو آن را خطی خشک می نامند و مدار هندسی این خط بر مبنای چهار و نیم دانگ سطح و یک دانگ و نیم دور می باشد .

خط محقق حروفش نسبت به خط کوفی دارای زاویه ی کمتری و همراه با پیوند های خطی فاصله دار بوده است . در واقع دور محقق یک دانگ بیشتر از خط کوفی است که بیشتر برای نوشتن اشعار و قصاید مورد استفاده قرار می گرفت . بسیار از خطاطان محقق را پدر خطوط می نامند .

البته با وجود اینکه ابن مقله این خط را تحت کنترل قانون منسوب خویش درآورد و اصلاحاتی را در آن بوجود آورد اما تکامل واقعی آن بعد ها در دستان ابن بواب تحقق یافت .

زنده یاد حبیب اله فضائلی در کتاب اطلس خط در مورد خط محقق موارد زیر را عنوان نموده است :

۱- خط محقق نزدیکترین خطوط به معقلی و کوفی و اولین اقلام است که از کوفی استخراج شده است .

۲- این خط از دسته اقلام موزون نیست و مستقلاً از ناحیه وراقان عراقی که احتمالاً دخالت ذوق ایرانی دارد بوجود آمده است .

۳-در آغاز دولت عباسیان و زمان مامون این خط ظهور یافته است .

۴-اولین خطی است که مورد تهذیب و هندسی کردن ابن مقله قرار گرفته است .

۵-یکی از اقلام انتخابی یاقوت مستعصمی خط محقق بود که بعد از او ، استادان در این خط مهارت نشان دادند و قرآن و کتاب های نفیس بدین خط نوشتند .

لازم به ذکر است قرآنی به خط محقق که توسط سلطان ابراهیم فرزند شاهرخ نوشته شده بود ، در موزه ی آستان قدس رضوی نگهداری می شود .

 

3lyl 4tpt 9lll 526258_3037882804893_2090497583_n 1290155178 1290155224 hss ibnzaydalhusainiufu jkxx m0haghagh1 muhaqqaq

0 دیدگاه در “خط محقق (بخش یکم)”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *