توقیع (بخش اول)

توقیع

​تَوقیع

از مشتقّات خط ثلث است و در اوایل سدۀ سوّم هجری توسّط «یوسف سگزی» از خط رَیاسی استخراج شد. این خط در زمان خلفای عبّاسی به عنوان خطّی درباری برای نوشتن القاب و عناوین ایشان و هنگام امضاء مورد استفاده بوده است. عنوان «توقیع» بدان جهت به آن اطلاق می‌­شود که در قدیم فرمان‌­ها، نامه­‌ها و توشیحات خلفاء و وزراء با این خط کتابت می­‌گردید. قواعد این خط نظیر خط ثلث است امّا کمی ریزتر از آن و ترکیبات آن فشرده‌­تر و اتّصالاتش بیشتر است. کوچک­تر بودن حروف توقیع نسبت به ثلث و در بعضی موارد پیروی از خط نسخ موجب سهولت در کتابت آن شده است. در این خط پنج دانگ دور و یک دانگ سطح وجود دارد. توقیع برای نوشتن پایان قرآن­‌ها، کتاب­‌ها، نام سفارش‌­دهنده، تاریخ و مکان تحریر و نیز نام کاتب به کار می‌رفت. توسعه و تکامل خط توقیع در اواخر سدۀ پنجم هجری توسّط «ابوالفضل خازن» (ف:۵۱۸ق) معروف به «ابن‌­الخازین» و از شاگردان ابن‌­بوّاب صورت گرفت.

 

توقیع 3 توقیع 7 توقیع نمونه_خط_توقیع

0 دیدگاه در “توقیع (بخش اول)”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *